Jurisprudentiebank · AVG & Toezicht
VoetbalTV: gerechtvaardigd belang hoeft niet in de wet te staan
Raad van State (Afdeling bestuursrechtspraak) · 27 juli 2022
Rechtsvraag
Kan een organisatie zich op een gerechtvaardigd belang (artikel 6, lid 1, onder f AVG) beroepen als dat belang niet in de wet is vastgelegd, en mocht de Autoriteit Persoonsgegevens VoetbalTV op die grond een boete van € 575.000 opleggen?
Antwoord
De Afdeling verklaart het hoger beroep van de AP ongegrond en bevestigt de uitspraak van de rechtbank, zodat de boete van € 575.000,00 van tafel blijft. Volgens r.o. 8 had de AP de niet commerciële belangen die VoetbalTV stelde (betrokkenheid en spelplezier, technische analyses voor trainers, wedstrijden op afstand terugkijken) ten onrechte niet meegewogen. Er was daarom geen louter commercieel belang, zodat de vraag of een uitsluitend commercieel belang gerechtvaardigd kan zijn niet wordt beantwoord. Prejudiciële vragen stelt de Afdeling niet (r.o. 9).
Relevante overwegingen
De Afdeling toetst artikel 6, eerste lid, aanhef en onder f, van de AVG in drie stappen, ontleend aan het arrest Fashion ID (C-40/17): is het belang gerechtvaardigd, is de verwerking daarvoor noodzakelijk (proportionaliteit en subsidiariteit), en valt de belangenafweging met de betrokkenen gunstig uit (r.o. 7.1). Het is aan de verwerkingsverantwoordelijke om zijn belang en de noodzaak te stellen en daarnaar te handelen. De AP moet beoordelen wat de verantwoordelijke werkelijk doet en of de gestelde belangen daarmee overeenkomen en werkelijk worden behartigd; die toets hoort bij stap 1 (r.o. 8). Omdat de AP de niet commerciële belangen negeerde en onvoldoende onderzoek deed naar stap 2 en 3, kon de boete niet in stand blijven (r.o. 10). Omdat beide partijen de bezwaarfase wilden overslaan, hoefde de rechtbank de AP geen gelegenheid tot herstel te bieden (r.o. 6.2 en r.o. 10).
Praktische betekenis
De vraag die de Afdeling openliet, heeft het Hof van Justitie later beantwoord in zaak C-621/22 (Koninklijke Nederlandse Lawn Tennisbond tegen AP, 4 oktober 2024, CELEX 62022CJ0621): ook een commercieel belang kan een gerechtvaardigd belang zijn. Het hoeft niet bij wet te zijn bepaald, maar moet wel rechtmatig zijn. De verwerking moet daarnaast strikt noodzakelijk zijn en de belangen en grondrechten van betrokkenen mogen, gelet op alle relevante omstandigheden, niet zwaarder wegen.
Wat u nu kunt doen
Leg bij elke verwerking op basis van gerechtvaardigd belang vast welk belang u nastreeft, waarom de verwerking strikt noodzakelijk is en hoe de belangenafweging uitvalt, met extra aandacht wanneer kinderen in beeld zijn. Een commercieel doel sluit de grondslag niet uit, maar de noodzakelijkheid en de afweging blijven beslissend.
REZA-interpretatie
Voor AI-toepassingen die op gerechtvaardigd belang draaien, zoals leadscoring of beeldanalyse, is dit het kader: winstoogmerk is geen diskwalificatie, maar de verantwoording verschuift naar de strikte noodzakelijkheid en een aantoonbare belangenafweging. Een zorgvuldig vastgelegde afweging is daarmee geen formaliteit maar het bewijs.
Laatst gecontroleerd op 29 september 2026. Dit is een samenvatting op basis van de officiële inhoudsindicatie en vormt geen juridisch advies voor uw specifieke situatie. Raadpleeg voor de volledige uitspraak de bron hierboven. REZA Legal is geen advocatenkantoor.